
कोल्हापूर प्रतिनिधी : पांडुरंग फिरींगे
: “पन्हाळ्यात जनसुराज्यला कोणी हरवू शकत नाही; पण जनसुराज्यच जनसुराज्यला हरवू शकतो!” — यवलूजच्या जाहीर सभेत आमदार डॉ. विनय कोरे यांनी केलेले हे वक्तव्य आज अक्षरशः खरे ठरल्याची चर्चा तालुक्यात रंगू लागली आहे. जिल्हा परिषद व पंचायत समितीच्या निवडणुकीतील निकालांनी जनसुराज्यच्या बालेकिल्ल्यातच हादरा दिला आणि सावकारांच्या भाकिताने राजकीय वर्तुळात खळबळ उडवली.
गेल्या पंधरा वर्षांत पन्हाळा तालुक्यावर जनसुराज्यचा प्रभावी दबदबा होता. २०१४ च्या विधानसभेतील पराभवानंतर डॉ. कोरे यांनी बेरजेचे राजकारण करत पक्षाचा विस्तार केला; मात्र या विस्ताराच्या राजकारणात निष्ठावंत कार्यकर्त्यांच्या भावना डावलल्या गेल्या का? पदवाटपात जुने सैनिक मागे पडले आणि आयात चेहऱ्यांना पुढे करताना ‘घरच्यांचा’ विश्वास तडा गेला का? हे प्रश्न आता उघडपणे विचारले जात आहेत.
राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या परंपरेत घडलेले कट्टर कार्यकर्ते ही जनसुराज्यची ताकद मानली जाते. मग या निवडणुकीत ‘शब्द’ आणि ‘निष्ठा’ यांची शपथ कुठे हरवली? सावकारांचा शब्द म्हणजे आदेश मानणारी यंत्रणा अचानक शिथिल कशी झाली? आत्मपरीक्षणाशिवाय या प्रश्नांची उत्तरे सापडणार नाहीत, हे स्पष्ट आहे.
उमेदवारी निवडताना झालेला गोंधळ, नाराजांची समजूत काढण्यात आलेले अपयश आणि वाढत्या अपेक्षांचे ओझे — या सर्वांनी मिळून बालेकिल्ल्यातच भगदाड पाडले. होमग्राऊंडवरच क्रॉस व्होटिंगचा जबरदस्त फटका बसला. काही मतदारसंघांत परस्परविरोधी उमेदवार निवडून येणे, हे संघटनातील अंतर्गत अस्वस्थतेचे ठळक लक्षण मानले जात आहे.
यात कोतोली परिसरातील चित्र अधिक धक्कादायक ठरले. कोतोली पंचायत समिती मतदारसंघात जनसुराज्यच्या काही कार्यकर्त्यांनीच जिल्हा परिषद उमेदवार संगीता शंकर पाटील यांना वरकरणी साथ देत, गोड बोलून आणि विश्वासात घेत पराभवाच्या दिशेने ढकलल्याची जोरदार चर्चा रंगली आहे. प्रचारसभेत पुढे, पण मतपेटीत मागे — या दुटप्पी भूमिकेमुळेच अपेक्षित मतदान न झाल्याचे समर्थकांचे म्हणणे आहे.

“ताई, काळजी करू नका… आम्ही आहोत!” असे सांगणारे काही चेहरे मतदानाच्या वेळी मात्र शांत राहिले, तर काहींनी आडून वेगळीच गणिते मांडल्याचा आरोप होत आहे. हा केवळ राजकीय पराभव नाही; तर विश्वासघाताचा धक्का असल्याची भावना कार्यकर्त्यांतून व्यक्त होत आहे.
नगरपालिकेच्या निवडणुकीत ‘जनसुराज्य विरुद्ध जनसुराज्य’ अशी ठिणगी पडली होती. त्याच ठिणगीने आता मोठी ज्वाला धगधगल्याचे दिसते. बंडखोरीची बीजे वेळेत उपटली गेली नाहीत, त्याचा परिणाम जिल्हा परिषद आणि पंचायत समितीच्या निकालांत स्पष्ट उमटला.
पक्ष मोठा झाला, अपेक्षा वाढल्या; पण पदे मर्यादितच राहिली. रुसवे-फुगवे, अंतर्गत ‘मॅच फिक्सिंग’च्या चर्चा आणि संघटनातील विसंवाद — याचा शेवट मतपेटीत झाला. सत्तेचा अभेद्य किल्ला मानल्या जाणाऱ्या पन्हाळ्यात जनसुराज्यलाच सत्तेसाठी झुलावे लागले, ही वस्तुस्थिती नाकारता येणार नाही.
आज कार्यकर्त्यांच्या मनात वेदना आहे — “आम्ही शरीराने पक्षात होतो; पण मनाने कुठे होतो?” हा प्रश्न जळजळीत आहे. सावकारांच्या नेतृत्वावर विश्वास अद्याप टिकून आहे; मात्र तो विश्वास पुनर्स्थापित करायचा असेल तर संघटनात्मक शिस्त, पारदर्शक उमेदवारी आणि नाराजांची खरीखुरी समजूत — हेच पुढील वाटचालीचे शस्त्र ठरणार आहे.
पन्हाळ्यातील हा निकाल केवळ पराभव नाही; तो इशारा आहे.
विरोधकांनी नव्हे, तर घरातील सावल्यांनीच पक्षाला जखम केली आहे… आणि ती जखम भरून काढण्यासाठी कठोर आत्मपरीक्षणाची वेळ आता टळणारी नाही.

